8.5 C
İstanbul
Çarşamba, Haziran 3, 2020

#türkiyeninyarısı kadınama sanki hiç yoklar!

Türkiye'de toplumun yarısın oluşturan kadınlar, toplumsal, ekonomik ve siyasal eşitsizliklerin kronikleşmiş hali adeta.Presshaber.com - #türkiyeninyarısıkadınama her gün kadınların öldürüldüğü, tecavüze uğradığı, "şanslı" olanların ise sözlü...

Bunlara bakmalısınız

10 şairden 10 sonbahar şiiri

Yaz bitti artık, ilkbahar öncesinde bitivermişti zaten. Sıradaki mevsim sonbahar ve aylardan eylül. Gerek sonbaharın gerekse eylül ayının hüznü bir başkadır. Yaprak sadece sararmakla...

Edebiyatın karanlık kahini: Aldous Huxley

Bütün zamanlarda raslayabileceğimiz, zamanını aşmış, hatta zaman hakkında öngörüde bulunmuş ve bu öngörüleri gerçekleşmiş insanlar vardır. Bu gün sizler için Aldous Huxley'in hayatından sahneleri...

20 şiiriyle Ülkü Tamer

1937 senesinde Antep’te dünyaya gelen Ülkü Tamer, 1 Nisan 2018’de yaşamını devam ettirdiği Muğla’nın Bodrum ilçesinde hayatını kaybetti.İkinci Yeni şiir akımının önde gelen temsilcilerinden...

Dünden bugüne: Nuri Bilge Ceylan

 Dünyanın en prestijli ödüllerinden Altın Palmiye'yi son filmi "Kış Uykusu"yla kazanan Nuri Bilge Ceylan'ı ne kadar tanıyoruz? Güldal Kızıldemir'in bu büyük yönetmenle 1997'de yaptığı...

Özdemir Asaf’ın enleri, ilkleri bilinmeyenleri!

Özdemir Asaf şiirleri, hayatı ve hikayeleriyle şiirimizin en nadide şairlerinden biridir. Cumhuriyet Dönemi Edebiyatının en önemli isimlerinden Özdemir Asaf'ın şiirleri dışında başına gelmiş bilinmeyen...

Patti Smith’ten Frida Kahlo ve Diego Rivera’ya bir aşk mektubu

Frida Kahlo da her kadın gibi kurbanıydı toplumun, öteki idi. Ama köşesine çekilip acılarının öylece geçmesini beklemedi. Kendisi ile yüzleşirken aslında kadınlığı ile de...

Çetin Ünsalan Yazdı: Ekonomi Kurulu talebi

Virüs etkisiyle dünya ticaretinde ortaya çıkan manzara, halen ihracat yapmaya çalışan bir yaklaşımla ters orantılı sinyalleri beraberinde getiriyor. Özellikle piyasanın donuklaştığı bu dönemin ve arkasından takip eden sürecin, ülkelerin ihracat gelirlerine olumsuz etki edeceği, bunun da finansman yöntemi arasında ihracat ve turizm geliri olan Türkiye gibi ülkeler için sıkıntı doğurabileceğini konuşuluyor.

Uzmanlar meseleyi dile getiriyor; ama zaten bunu düşünmek için mucizevi bir analize de ihtiyaç yok. Çok açık bir biçimde gözüken bu tablonun reel sektör üzerinden virüs sonrasında bambaşka sorunları da beraberinde getireceği biliniyor.

Zaten ülkelerin de birinci planda evden çıkmasını engellediği vatandaşlarına yönelik geçim parası vermesi de, şirketlere sahip çıkması da bu amaçla. Hem firmaları ayakta tutmak, hem de buradan kaynaklı işsizlik dalgasının neden olacağı sosyal sorunları engellemek amaçlanıyor. Elbette bunların önünde de sağlık mücadelesi geliyor. Ama sonrası da herkesin ajandasındaki çalışma konusu.

Bize dönersek, ekonomiyi daha çok kredi vererek borç derinleştirme yöntemiyle sorunu aşmaya çalışıyoruz. Oysa ekonominin virüs sonrası olumsuz etkilerinin azaltılması bugünden alınacak kararların neticesi olarak önümüze gelecek. Biz sadece çözüm konuşulacak döneme kredi üzerinden yük ve daha zor çözüm ihtiyacı aktarıyoruz.

Sunulan kaynağın da yeterli olup olmadığı tartışılır. Geçtiğimiz günlerde Ekotürk TV’ye konuk olan Devlet eski Bakanı Kürşat Tüzmen’e en az ne kadar parasal desteğe ihtiyaç olduğu sorulunca, yaptığı bir çalışmanın özetini şöyle aktardı: “Sektörlerin ihracat gelirlerini ortaya koyun, bunun en az yüzde 15’i kadar destek vermek gerekiyor.”

Bu da toplamda düz bir mantıkla mart başında, 12 aylık dilim üzerinden 182 milyar dolara ulaşan ihracatımız düşünüldüğünde, reel sektöre aktarılacak en az 27 milyar doları önümüze koyuyor. Salt iç piyasaya çalışanları ve esnafı da dikkate aldığımızda minimum yapmamız gereken karşılıksız fonlama 40 milyar dolardan aşağı olmaz.

Açıklanan paketin toplam büyüklüğünün 100 milyar TL olduğunu düşünürseniz, toplamda 15 milyar dolardan söz ediyoruz. Oysa ihtiyacın sadece reel sektörde bunun 2,5 katı olduğu görülüyor. Peki çözüm ne?

Hem dış ticaret fazlası, hem de birim kilogram kazancı açısından en kritik sektör özelliği taşıyan ve istihdama da direkt etkisi olan hazır giyimden konunun sağlamasını yapmak istedim. Moda ve Hazır Giyim Federasyonu (MHGF) Başkanı Hüseyin Öztürk’ü aradım. Paylaştıkları, yukarıda belirttiğim manzara ve risklerle örtüşüyor. Manzara çok hoş değil.

Peki sorunlarla çözümleri birlikte değerlendirdiğimizde çıkış noktası ne? MHGF Başkanı Öztürk, öncelik sağlık alanında verilen mücadeleye atıfta bulunarak, buradaki bilim kurulu yapılanmasının, ekonomi için de oluşturulması gerektiğini söyledi.

Fakat burada önemli bir kriter var. Önerilerin ve sorunların gerçekçi çıktılarla ele alınabilmesi için, zorunlu aidat toplayan kurumların temsilcileriyle değil, gönüllü isimlerin dahil olacağı bir yapıdan söz etmek gerektiğini belirtiyor. Yani benim anladığım, kızdırmamak ya da problem çıkarmamak için değil, çözüm adına gerçeklerin konuşulduğu tarafsız bir kurulun işlevi olabileceğine dikkat çekiyor.

Bu kurul, tıpkı sağlık modelinde olduğu gibi gerçekler üzerinden hareket ederek önerilerini sunacak ve çözüm önerisinde tam yetkili olacak ve seferberlik mantığı içerisinde çalışacak. Peki alınacak önlemler neler olabilir? Onların da bazılarını MHGF Başkanı Hüseyin Öztürk ile sohbetimizdeki satır başlarından paylaşayım.

“Şu an itibariyle sunulan paket sadece kredi verme sistemi üzerine kurulu ve kamu bankalarının üzerine yüklenilmiş vaziyette. Özel bankaları da dahil ederek ortadaki yükümlülüklerin 2021 Temmuz – Aralık dönemine ötelenmesi gerekiyor. Zira bugün her şey normale dönse bile reel sektörün tedarik zinciri ve benzeri yapısının normalleşmesi 3 ay sürecek. Yani mevcuttaki 3 aylık öteleme sadece üreticinin faiz ve kredi yükünü arttırırken, geleceği de tüketmek anlamına gelecek.




Çalışanların SGK primlerinin 1 yıl dondurulması ve gerekiyorsa herkesin de 1 yıl fazla çalışması istenebilecek. Bu süreç içinde de herkesin evde tutulması zorunlu hale getirilirken, asgari ücret oranında yarısı devletten, yarısı işverenden alınmak üzere herkese ödeme yapılacak. Mevcut uygulamadaki özellikle genç çalışanların kapsam dışında kalması büyük sorun. 6 ay çalışmış olsa dahi herkes bu haktan yararlanabilecek.

Çalışmayan yurttaşın da reel sektörün de, elektrik, doğalgaz ve benzeri tüm giderleri 2021 Haziran ayına kadar durdurulacak. Yardımlar, gelişigüzel olmaktan çok, herkesin başta çalışanları olmak üzere, sektörler bazında kendi sorumluluk alanına girenlerden başlayarak yapılması gerekiyor.

Psikolojik mücadele kapsamında ulusal basına da görev verilmesi ve gerçekler aktarılırken, TV önündeki insanları bunalıma sokmak yerine, daha motive edici yayınların yapılması sağlanacak. Aksi takdirde bunun sosyal sıkıntıları tetiklemesi ve alacak zinciri kırıldığında, eski yıllardaki gibi çek/senet mafyası gibi illegal yapılanmaların beslenmesi riski bulunuyor.

Önümüzdeki süreçte iki bayram ve okul tatili var. Şu an emek yoğun sektörlerde yüzde 70 oranında kapalılık olduğu düşünülürse, Anadolu’ya dönen yurttaşın yüzde 15 – 20 oranında geri dönüşü olmayacak. Bu da reel sektörde insan kaynağı sıkıntısı ortaya çıkaracak. Bilhassa Marmara’nın üretim açığı belirginleşecek. Yine tarım sektörü özel önem verilmesi gereken başlıklardan biri. Bu süreçte sahip çıkılmazsa gelecek kış dönemi için sorunlar çözümsüz noktaya ulaşabilir.

Ekonomi sıkıntı yaşarken, 3-4 sektörün fırsat sektörü haline gelmesi engellenmeli. Bilhassa sağlığa hizmet eden stratejik sektörler karsız üretim gerçekleştirmeli ve fark devletçe sübvanse edilmeli. Tedarik zincirine karşı özel önlem alınmalı. Yan sanayisi kapalı bir sektörün üretim yapması mümkün değil. Örneğin elinde kumaş var pantolon yapacak ama düğme yok. Sorunu aşmak zor.”

Velhasıl kelam elbette bu öneriler yaptığımız uzun sohbetten sadece not defterime düşen bazı başlıklar. Ama Hüseyin Öztürk’ün bu konuda çok kapsamlı bir önerisi olduğunu bu vesileyle aktarmak isterim. Anahtar mı? Bence Öztürk’ün de dediği gibi işe sağlıktakine benzer bir ekonomik kurul ile başlamak lazım. Çünkü ortadaki ekonomik risk, virüs sorunu aşıldığında ona rahmet okutacak cinsten.

cetinunsalan@yahoo.com

 


İLGİLİ HABERÇetin Ünsalan Yazdı: Çetin Ünsalan Yazdı: “Dijital yalnızlık”

İLGİLİ HABERÇetin Ünsalan Yazdı: Çetin Ünsalan Yazdı: “Kampanya”

@cetinunsalantv








CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Bunları kaçırmayın

Patti Smith’ten Frida Kahlo ve Diego Rivera’ya bir aşk mektubu

Frida Kahlo da her kadın gibi kurbanıydı toplumun, öteki idi. Ama köşesine çekilip acılarının öylece geçmesini beklemedi. Kendisi ile yüzleşirken aslında kadınlığı ile de...

Modern hayatlar, suni mutluluklar, senkronize yalnızlıklar

Yapmak isteyip de yapamayacağımız şeylerle doldu taştı dünya. İzlenecek tonla film, dizi, okunacak kitap, gidilecek, görülecek, gezilecek yerler ve ortalama 70 yıl ömür var...

Erkekler için 7 maddelik “eril düzene katılmama” rehberi

Erkekler karşılarında bir feminist olduğu zaman “Ben kadınları ezmiyorum ki.”, “Bütün erkekler aynı değil” gibi argümanlara sarılabiliyorlar. İlginçtir, kadınların eziliyor olduğu gerçeğini kendilerine kişisel...

Henüz izlemediyseniz ‘Mutlaka’ izlemeniz gereken 15 film!

Derleme/Eren Aşnaz Henüz izlemediyseniz izlemeniz gereken 15 filmi bu hafta sizler için derledik. Usta oyuncu ve efsane olmuş yönetmenlerden derlediğimiz filmlerin hepsini, yok olması imkansız...

Son haberler

Sadi Uzunoğlu: Kartlarla Sektörel Harcama Endeksi, Nisan 2020

Bankalararası Kart Merkezi’nin (BKM) verilerine göre; Nisan itibarıyla kredi kartı sayısı bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 6; yılbaşına göre 2; bir...

‘Diriliş: Ertuğrul’ dizisi Pakistan’da ‘yerli yapım-ithal dizi’ tartışması başlattı

Pakistan’da popülerliği her geçen gün artan “Diriliş: Ertuğrul” dizisi, ülkede tartışma konusu haline geldi. Başbakan İmran Han’ın talebi üzerine dizi, devlet televizyonu PTV’de yayımlanmaya...

Yapay zeka ile üretimi dijital hale getiren Wizata, 2.7 milyon Euro yatırım aldı

Endüstri 4.0 üzerinde çalışmalarını sürdüren ve üretimi yapay zeka kullanarak dijital hale getirmek isteyen Lüksemburg merkezli girişim Wizata, açıklanan bilgiye göre; Volta Ventures ve...

Dr. Ozan Bingöl: “Kazda yolunacak tüy kalmadı”

Vergi uzmanı ve Başkent Üniversitesi Öğretim Görevlisi Dr. Ozan Bingöl, corona virüsü salgını nedeniyle her gün giderek derinleşen bütçe açığının yeni dolaylı vergilerin...

Trump gerekirse orduyu kullanacağını söyleyip İncil’le poz verdi

ABD Başkanı Donald Trump, siyah Amerikalı George Floyd’un polis tarafından göz altına alınma sırasında öldürülmesinin ardından başlayan protestoları sona erdirmek için orduyu görevlendirebileceğini...