8.5 C
İstanbul
Cumartesi, Mayıs 30, 2020

Bilim dünyasına iz bırakan 5 kadın!

İş hayatında cinsiyet eşitliği en çok tartışılan konulardan biri. Tüm dünyada yapılan düzenlemeler iş hayatında kadın istihdamını artırmayı hedeflese de ülkemizde iş hayatında istenilen...

Bunlara bakmalısınız

Ataerkil bir toplumda 4 maddeyle kadınların giyimine göre takılan isimler

Ataerkil bir zihniyetin hakim olduğu dünyada tahakküm altındaki cins olan kadına da erkeklerin rol biçtiğini söylemek yanlış olmaz. Ne var ki hayatın her alanında...

Patti Smith’ten Frida Kahlo ve Diego Rivera’ya bir aşk mektubu

Frida Kahlo da her kadın gibi kurbanıydı toplumun, öteki idi. Ama köşesine çekilip acılarının öylece geçmesini beklemedi. Kendisi ile yüzleşirken aslında kadınlığı ile de...

Özdemir Asaf’ın enleri, ilkleri bilinmeyenleri!

Özdemir Asaf şiirleri, hayatı ve hikayeleriyle şiirimizin en nadide şairlerinden biridir. Cumhuriyet Dönemi Edebiyatının en önemli isimlerinden Özdemir Asaf'ın şiirleri dışında başına gelmiş bilinmeyen...

Dresden’de Gezilecek 8 Yer

Doğu Almanya’nın mücevheri Dresden, nefes kesici güzelliğiyle şehri çevreleyen Elbe Nehri‘ne nazır nefis bir kent.

Felsefe tarihinde ‘erkekliğin’ gölgesinde kalmış 19 kadın filozof

Kadınlar tarih boyunca birçok alanda olduğu gibi felsefe alanında da gölgede bırakılmış ve yaptıkları çalışmalar yok sayılmıştır. Bazı dönemlerde ise bir biçimde bilim ya da...

Dünden bugüne: Nuri Bilge Ceylan

 Dünyanın en prestijli ödüllerinden Altın Palmiye'yi son filmi "Kış Uykusu"yla kazanan Nuri Bilge Ceylan'ı ne kadar tanıyoruz? Güldal Kızıldemir'in bu büyük yönetmenle 1997'de yaptığı...

6 meyvenin ‘insan eli’ değmeden önceki ‘yabani’ hali

İnsanlık doğaya karşı verdiği “savaşta” görece üstünlük elde ettiğinden beri doğanın değişimine olan etkisi de arttı. Bunlardan bir örnek de sıklıkla tükettiğimiz meyve ve sebzeler. Meyve ve sebzeler, biz insanlar onları yetiştirmeye başlamadan önce çok daha farklı görünüyorlardı.

Artık bir dilim karpuz ya da bir koçan mısır yemeden önce, aklınıza şunu getirebilirsiniz: Bu çok yakından tanıdığımız meyve ve sebzelerin tadı ve görüntüsü her zaman böyle değildi.

Genetiği değiştirilmiş organizmalar, yani bugün bildiğimiz haliyle GDO’lu gıdalar günümüzde oldukça fazla tepkiyle karşılaşıyorlar, ancak bu en sevdiğimiz gıdaların genetiğiyle neredeyse binlerce yıldır oynanıyor.

Muzdan patlıcana kadar birçok gıda, insanlar onları yetiştirmeye başlamadan önce aslında tamamen farklı görünüyordu.

 

İşte insanın yetiştirmesinden önce/sonra meyve ve sebzelerin uğradığı değişime dair 6 örnek…

 

6- Yabani Şeftali

Şeftali eskiden küçük ve kiraza benzeyen bir meyveydi. İlk olarak MÖ. 4000 yılı civarında Çinliler tarafından yetiştirildiği, toprağımsı ve biraz da tuzlu bir tadı olduğu biliniyor.yabani-şeftali

Günümüz Şeftalisi

Çiftçilerin binlerce yıl süren seçici yetiştirmesi sonucu, şeftali bugün 64 kat daha büyük, %27 oranında daha sulu ve %4 oranında daha tatlı hale geldi.yapay-şeftali-768x490

 

 

5- Yabani Mısır

Seçici yetiştirmenin belki de en güçlü örneklerinden biri de, neredeyse yenilemez durumda bir çayır bitkisi olan mısır. Fotoğrafta en başta görülen şekilde olan ilk mısır, milattan önce 7000 yılında yetiştirilmişti ve patates gibi kuru bir yapıya sahipti.yabani mısır

Günümüz Mısırı

9.000 yıl öncekinden 1000 kat daha büyük olan günümüz mısırlarını hem soyması hem de yetiştirmesi eskisinden çok daha kolay. Aynı zamanda günümüz mısırlarının %6.6’sının şekerden oluştuğu da biliniyor, ilk mısırlarda ise bu oran %1.9’du. Bu değişikliklerin neredeyse yarısının, 15. yüzyılda, Avrupa’ya yerleşen halkın mısır yetiştirmeye başlaması ile gerçekleştiği biliniyor.mısır2-768x512

 

 

4- Yabani Havuç

Bilindiği kadarıyla, ilk havuçlar 10. yüzyılda İran ve Ön Asya’da yetiştirilmişti. Bu havuçların orijinalinde mor veya beyaz renkte oldukları, fotoğraftaki gibi ince ve çatallı bir köke sahip oldukları, ancak mor pigmentlerini kaybederek sarı bir renge dönüştükleri biliniyor.yabani havuç

Günümüz Havucu

Çiftçiler, bu ince ve beyaz köklü, güçlü bir tadı olan ve iki yılda bir yetişen bitkiyi; büyük, lezzetli ve her yıl kış aylarında hasat edilen turuncu bir bitkiye dönüştürdüler.havuç2

 

 

3- Yabani Patlıcan

Patlıcanlar tarih boyunca çok sık biçim ve renk değiştirdiler. Bu renk yelpazesi içinde beyaz, açık mavi, mor ve fotoğraf göründüğü gibi sarı renkler olduğu bilinmektedir. İlk patlıcanların bir kısmı Çin’de yetiştirilmişti. En eski patlıcanlarda, bitkinin sapının çiçeğine bağlandığı noktada dikenler olduğu biliniyor.patlıcan

Günümüz Patlıcanı

Elbette, seçici yetiştirme ile bu dikenlerden kurtulmayı başardık ve bugün marketlerde gördüğümüz daha büyük, uzun ve mor renkli patlıcana kavuştuk.patlıcann

 

 

2- Yabani Muz

İlk muz, neredeyse 7.000-10.000 yıl önce, bugün Papua Yeni Gine olarak bildiğimiz bölgede yetiştirilmişti. Muzun, aynı zamanda Güneydoğu Asya’da da yetiştirildiğini biliyoruz. Bu anlamda, günümüz muzları iki yabani türden geliyor: Musa acuminate ve Musa balbisiana. İki türün de fotoğrafta görüldüğü gibi iri ve sert çekirdekleri bulunuyor.Yabani Muz

Günümüz Muzu

Günümüzün lezzetli muzları, daha rahat tutulabilen bir biçime ve daha rahat soyulabilen bir kabuğa sahipler. Ataları ile kıyaslandığında, günümüz muzunun daha ufak çekirdekli, daha lezzetli ve daha besleyici olduğu söylenebilir. (Muz’un saymakla bitmeyen 10 faydası için buraya bakabilirsiniz)Muz

 

 

1- Yabani Karpuz

Giovanni Stanchi tarafından resmedilmiş bu 17. yüzyıl tablosunda yer alan karpuz, bugün bildiğimiz karpuzdan çok daha farklı görünüyor. 1645-1672 yılları arasında yapılmış bu tabloda, karpuzun içinde helezonik biçimli ve üçgen şeklinde 6 dilimin yer aldığı görülüyor.Yabani Karpuz

Günümüz Karpuzu

Zaman içinde, seçici yetiştirmeyle karpuzların, daha kırmızı, sulu ve yoğun bir hale getirdiği görülüyor. Bazı insanlar Stanchi’nin tablosundaki karpuzun biraz kelek ya da kurumuş olabileceğini düşünüyor olsalar da, tablodaki karpuz çekirdekleri karpuzun aslında yeterince olgunlaşmış olduğunu gösteriyor.karpuz-2-768x462

Kaynak: Arkeofili

Şunlara da bakabilirsiniz:

Atalarımızın çağdaşımız olduğunu kanıtlayan 15 arkeolojik buluş
Arkeolojik kazıda buldukları 800 yıllık tohumu ektiler ve sonuç
Aztek’lerden Sümerler’e 14 eski uygarlığın dilline ait sesler
Tarihin bilinen en eski aşk şiiri
Dünyanın en eski ikinci şarkısı Seikilos’a Ağıt’ı dinlediniz mi?






CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Bunları kaçırmayın

Dünyanın en ilginç sanatçısından en ilginç savaş aracı

Arjantinli sıradışı sanatçı Raul Lemesoff, insanlara kitabı sevdirmenin belkide hiç denenmemiş bir yolunu deniyor. Sanatçının çalışmasını derlediğimiz listemizde aşağılara doğru kaydıkça önyargılarınız yıkılacak.Dilerseniz sıradışı listemize...

Vadim Stein’in 32 fotoğrafıyla dansçılar

Ukraynalı Fotoğrafçı Vadim Stein, drama, heykelcilik ve grafik üzerine yaptığı çalışmalarının ardından dansçıların fotoğraflarını çekmeye karar verir.Fotoğrafçı Vadim Stein'in çalışmalarından küçük bir demeti sizin...

Ortadoğu’nun kadife sesi Mohsen Namjoo ve 10 şarkısı

Mohsen Namjoo Meşhed şehrinde geleneksel yapıdaki bir aile içerisinde büyüdü. Edebiyat ve müziğe olan ilgisi daha çocukluğunda başlamıştı. okuldaki sanat etkinliklerinde aktif olarak rol...

Biz yaşlandıkça zaman neden daha hızlı akar?

Zaman; kontrolümüz dışında sürekli akıp giden, durdurulamayan, ileri ya da geri sarılamayan soyut bir kavram. Aynı zaman dilimi, kimisine göre uzun, kimisine göre kısa....

Son haberler

Rusya: Libya’da durum kötüleşiyor; ateşkes bozuldu

Rusya Dışişleri Bakanlığı Libya'daki durumun kötüleşmeye devam ettiğini ve ateşkesin bozulduğunu açıkladı. The post Rusya: Libya’da durum kötüleşiyor; ateşkes bozuldu appeared first on Diken.

Koronavirüs balık fiyatlarını düşürdü

Sinop’ta korona virüs tedbirleri kapsamında vatandaşlar evde kalınca, balık fiyatları düştü.Korona virüs tedbirleri kapsamında vatandaşlar evlerinde kalınca, balıkçılarda da işler azaldı....

‘Bella Ciao’ tweeti nedeniyle tutuklanan Banu Özdemir tahliye edildi

İzmir’de camilerde çalınan “Çav Bella” (Bella Ciao)  şarkısını paylaştığı için tutuklanan CHP üyesi ve eski İzmir il başkan yardımcısı Banu Özdemir tahliye edildi. İzmir...

Amasya’da kiraz hasadı başladı

Amasya’nın Taşova ilçesinde kiraz hasadı başladı. Bu sene üretilen kirazda havaların soğuk olması ve kırağı yağması sebebiyle yarı yarıya azalma meydana...